Bài 52 : SỰ NỞ VÌ NHIỆT CỦA VẬT RẮN
A MỤC TIÊU
Kiến thức
- Biết được các công thức về sự nở dài và về nở khối..
- Biết được vai trò sự nở vì nhiệt trong đời sống và trong kĩ thuật.
- Biết giải thích và biết sử dụng những hiện tượng đơn giản của sự nở vì nhiệt
Kỹ năng
- Giải thích được các hiện tượng vật lí liên quan.
- Vận dụng công thức để giải một số bài tập và tính toán một số trường hợp thực tế đơn giản.
3. Thái độ.
- Rèn luyện thái độ hợp tác trong học tập, đồng tình với các kiến thức mới và thái độ nhìn nhận các hiện tượng bằng kiến thức khoa học.
B. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên
- Chuẩn bị bộ thí nghiệm khảo sát về sự nở dài.
- Phiếu học tập
2. Học sinh
Ôn lại các kiến thức sự nở vì nhiệt ở lớp 6.
C. TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Hoạt động 1 (5 phút) : Ổn định lớp – Kiểm tra bài cũ
- GV kiểm tra bài cũ bằng phương pháp đàm thoại.
- GV nhận xét câu trả lời của HS
Hoạt động 2 ( 2 phút ) : Tổ chức tình huống học tập – Đặt vấn đề
GV: Đặt một số câu hỏi thực tế có minh họa bằng hình ảnh. Yêu cầu HS trả lời.






HS: Quan sát trả lời câu hỏi. Có thể câu trả lời HS chưa được chính xác .
GV: Để có thể giải hích được chính xác những câu hỏi trên chúng ta sẽ đi vào bài học mới : Sự nở vì nhiệt của vật rắn.
Hoạt động 3 (13 phút ): Nghiên cứu sự nở dài của vật rắn và xây dựng công thức sự nở dài.
GV : Thông báo cho HS về Khái niệm sự nở dài.
HS : Ghi nhận các kiến thức về Khái niệm sự nở dài.
GV: Đặt một số câu hỏi định hướng kháo sát thí nghiệm về sự nở dài.
Giả sử có một thanh kim loại chiều dài lo ở nhiệt độ 0oC, khi nhiệt dộ tăng lên một lượng là ∆toC thì chiều dài của thanh tăng lên một lượng là ∆l . Khi đó độ tăng độ dài của thanh phụ thụ vào những yếu tố nào ?
HS : Thảo luận và đề xuất các phương án.
Phụ thụ vào độ tăng nhiệt độ ∆t.
Phụ thụ vào độ tăng nhiệt độ ∆t và chiều dài ban đầu của thanh.
GV : Biểu thức toán học nào thể hiện quy luật đó ?
HS :

GV : Tăng nhiệt độ của thanh bằng cách nào ?
HS : Đề xuất các phương án :
Hơ nóng thanh bằng ngọn lửa đèn cồn
Nhúng thanh vào nước nóng.
GV : Thống nhất phương án cuối cùng, đồng thời giới thiệu bộ thí nghiệm hình 52,1 Sgk.
Lưu ý : Xác định chiều dài lo của thanh kim loại ở nhiệt độ 0oC, tuy nhiên coi gần đúng ta có thể chọn chiều dài ban đầu của thanh kim loại ở nhiệt độ phòng và độ tăng nhiệt độ cũng được tính so với nhiệt độ phòng.
GV : Tiến hành thí nghiệm và gọi một HS lên đọc kết quả. Yêu cầu cả lớp quan sát ghi kết quả đo được vào bảng số liệu, sau đó tính toán và rút ra nhận xét.
HS: HS số liệu, tính toán và ra nhận xét hệ số
.

 GV : Thí trên ta làm với thanh kim loại bằng đồng thay bằng thanh kim loại khác thì hệ số
có thay đổi không ? Ta có kết luận gì ?
HS : Thảo luận nhóm và trả lời.
GV: Thông báo các đặc diểm về hệ số
, yêu cầu HS tính xá định công thức tính chiều dài thanh kim loại ở nhiệt độ t.
Hoạt động 4 ( 12 phút ) : Xây dựng công thức độ nở khối.
GV : Thông báo khái niệm sự nở khói
GV : Định hướng cho HS lập luận từ biểu thức hệ số nở dài, suy ra biểu thức hệ số nở khối.
HS : Thảo luận, rút ra công thức hệ số nở khối.
GV : Mở rộng cho HS quan sát đoạn phim thí nghiệm sự nở vì nhiệt của quả cầu rõng và vành tròn đặc. Yêu cầu HS rút ra nhận xét ?


HS : Quan sát , thảo luận nhóm , rút ra kết luận sự nở vì nhiệt của vật rắn rỗng và vật rắn đặc.
GV : Yêu cầu HS làm trong phiếu học tập.

Hạt động 5 ( 12 phút ): Hiện tượng sự nở vì nhiệt trong kĩ thuật.
GV : - Yêu cầu HS trả lời câu hỏi C1 trong Sgk.